AI Overviews'ta görünürlük: neleri biliyoruz, neleri bilmiyoruz?

AI Overviews, Google arama sonuçlarının üst kısmında yapay zekâ ile oluşturulan ve kaynak bağlantıları içeren özetlerdir; Türkçede Google bu özelliğe "AI Bakışı" diyor. Bu özetlerde nasıl görünüleceğine dair internette çok sayıda iddia dolaşıyor, ama bunların önemli bir kısmı ya kanıtsız ya da başka bir bağlamdan aktarılmış. Bu yazıda bilgileri üç ayrı kategoriye ayırıyoruz: Google'ın resmî olarak söyledikleri, bağımsız araştırmaların gösterdikleri ve hâlâ bilinmeyenler.

Neden bu ayrımı yapıyoruz?

GEO (Generative Engine Optimization) yeni bir alan ve hızlı değişiyor. Bir ajansın vaka çalışması, bir araç sağlayıcının pazarlama raporu ve Google'ın dokümantasyonu aynı ağırlıkta paylaşılabiliyor. Oysa bunların güvenilirlik düzeyleri çok farklı. Strateji kurarken hangi bilginin hangi kaynaktan geldiğini bilmek; yanlış önceliklere bütçe harcamamanın en basit yoludur.

Google'ın resmî olarak söyledikleri

Bu bölümdeki her madde Google'ın kendi dokümantasyonuna veya resmî blog yazılarına dayanıyor.

Nasıl çalışıyor?

Google'ın Mayıs 2026'da duyurduğu ve Temmuz 2026'da güncellenen "Optimizing your website for generative AI features on Google Search" rehberi, AI Overviews ve AI Mode'un Google'ın temel sıralama ve kalite sistemlerine dayandığını söylüyor. Rehbere göre iki mekanizma öne çıkıyor:

Retrieval-augmented generation (RAG): Sistem, Google'ın arama dizininden sayfalar getiriyor, yanıtı bunlara dayandırıyor ve destekleyici sayfalara bağlantı veriyor.
Query fan-out: Model, daha fazla bilgi toplamak için aynı anda birden fazla ilişkili sorgu üretebiliyor. "AI features and your website" sayfası da hem AI Overviews'un hem de AI Mode'un bu tekniği kullanabileceğini belirtiyor.

Pratik anlamı şu: sayfanız yalnızca kullanıcının yazdığı sorgu için değil, modelin ürettiği ilişkili alt sorgular için de getirilebilir. Ancak hangi alt sorguların üretildiği dışarıdan görülemiyor.

Görünmek için gereklilikler

Google'a göre AI Overviews veya AI Mode'da görünmek için ek bir gereklilik ya da özel bir optimizasyon yok. Sayfanın dizine eklenmiş ve Arama'da snippet ile gösterilmeye uygun olması gerekiyor.
Yeni rehber buna bir koşul ekliyor: sitenin Search Console'daki "Search generative AI" ayarında üretken yapay zekâ özelliklerine dahil edilmiş olması. Varsayılan ayar "dahil et" olduğu için çoğu site bir şey yapmadan dahil durumda.
Dizine ekleme ve gösterim garanti değil; Google bunu açıkça yazıyor.
Yapılandırılmış veri gerekli değil ve eklenmesi gereken özel bir schema.org işaretlemesi yok. Yapılandırılmış veri yine de rich result uygunluğu için önerilmeye devam ediyor.
Rehberin "mitler" bölümüne göre llms.txt gibi yeni makine okunabilir dosyalar, AI'ya özel metin dosyaları ya da Markdown sürümleri oluşturmak gerekmiyor; Google Arama llms.txt kullanmıyor. İçeriği küçük parçalara bölme (chunking) zorunluluğu da yok ve ideal bir sayfa uzunluğu tanımlanmıyor.
Web genelinde yapay bahsedilmeler (inauthentic mentions) toplamak faydalı değil; Google'ın spam sistemleri bunları engelliyor.

Neyi öneriyor?

Google'ın önerileri büyük ölçüde klasik SEO temelleriyle örtüşüyor:

Özgün, "sıradanlaşmamış" (non-commodity) ve insanlar için yazılmış içerik; mümkünse birinci elden deneyim içeren benzersiz bir bakış açısı.
Sorgu varyasyonlarını hedefleyen toplu sayfa üretiminden kaçınmak; bu, ölçekli içerik kötüye kullanımı politikasını ihlal edebilir.
robots.txt'te ve CDN/barındırma katmanında taramaya izin vermek, iç bağlantılarla içeriği bulunabilir kılmak, önemli içeriği metin olarak sunmak.
Yerel işletmeler ve e-ticaret için Google İşletme Profili ve Merchant Center bilgilerini güncel tutmak.

Kontroller

Sitenizin bu özelliklerde nasıl kullanılacağını sınırlamak için Google birkaç seçenek sunuyor:

nosnippet, data-nosnippet, max-snippet ve noindex gibi önizleme kontrolleri, sayfadan ne gösterileceğini sınırlar.
Search Console'daki Search generative AI kontrolü, Google'ın yardım sayfasına göre 31 Ağustos 2026 itibarıyla dünya genelindeki tüm sitelerde kullanılabilir durumda. Bu kontrolle sitenin bağlantılarını ve içeriğini AI Overviews, AI Mode ve Discover'daki üretken yapay zekâ özelliklerinden hariç tutabilirsiniz. Hariç tutulan siteler bu özelliklerden trafik ve gösterim almaz. Google, bu ayarın Arama'nın diğer bölümlerinde sıralama sinyali olmadığını ve yapay zekâ eğitimini kontrol etmediğini belirtiyor.
Google-Extended, Google'ın bazı diğer sistemlerinde yapay zekâ eğitimini ve grounding'i sınırlamak için ayrı bir kontrol.

Search Console'da raporlama

Bu konu son bir yılda belirgin biçimde değişti:

"AI features and your website" sayfasına göre yapay zekâ özelliklerinden gelen trafik, Performans raporunda "Web" arama türü içinde, genel trafikle birlikte raporlanıyor.
Google, 3 Haziran 2026'da Search Central blogunda Generative AI performance raporlarını duyurdu. Rapor önce bir site alt kümesine açıldı; Google'ın yardım sayfasına göre 31 Ağustos 2026 itibarıyla tüm sitelere ulaştı.
Yardım sayfasına göre Search raporu yalnızca gösterim metriği içeriyor; boyutlar sayfa, ülke, tarih ve cihaz. Arama türü filtresinde metin tabanlı ve multimodal (Google Lens, Circle to Search gibi) web aramaları ayrılabiliyor.
Raporda tıklama, sorgu veya ortalama konum metriği belgelenmemiş. Aynı yapay zekâ yanıtında sitenizden birden fazla bağlantı görünse bile grafikte tek gösterim olarak sayılıyor.
Rapor yalnızca AI Overviews ve AI Mode'u kapsıyor; Search Labs deneylerini kapsamıyor. Yeterli gösterimi olmayan veya hariç tutulan sitelerde rapor görünmeyebilir. Discover için ayrı bir rapor var.
Bu veriler genel Performans raporunda da izlenmeye devam ediyor.

Trafik konusundaki resmî iddialar

Google, AI Overviews içeren sonuç sayfalarından gelen tıklamaların "daha kaliteli" olduğunu, yani kullanıcıların sitede daha fazla zaman geçirme eğiliminde olduğunu söylüyor. Ağustos 2025'te Google Arama başkanı Liz Reid, toplam organik tıklama hacminin bir önceki yıla göre "görece istikrarlı" olduğunu ve hızlıca geri dönülmeyen "kaliteli tıklamaların" biraz arttığını yazdı. Bu iddialar Google'ın kendi verilerine dayanıyor ve bağımsız olarak doğrulanmış değil; bir sonraki bölümdeki araştırmalar farklı bir tablo çiziyor.

Türkiye ve Türkçe

Google Türkiye blogunda 18 Şubat 2026'da yayımlanan duyuruya göre AI Modu ve AI Bakışı, Gemini 3 model ailesiyle Türkiye'deki kullanıcılara kademeli olarak sunulmaya başlandı; Android ve iOS'taki Google uygulamasında ve arama sonuç sayfasında. Duyuru Türkçe ve Türkiye'deki kullanıcılara yönelik olsa da desteklenen dilleri açıkça listelemiyor. Kademeli yayılımın bugün hangi aşamada olduğunu, tüm kullanıcılara ve tüm sorgu türlerine ulaşıp ulaşmadığını doğrulayamadık. Ayrıca duyuru, AI Bakışı'nın her sorguda değil, sistemlerin üretken yapay zekânın özellikle faydalı olacağını değerlendirdiği sorgularda göründüğünü belirtiyor.

Bağımsız araştırmaların gösterdikleri

Bu bölümde yalnızca yöntemi açıkça yayımlanmış ve birincil kaynağına ulaşabildiğimiz çalışmalara yer veriyoruz. Her birinin kapsam sınırlarını da ekliyoruz.

Pew Research Center (Temmuz 2025)

Pew, ABD'de 900 yetişkinin Mart 2025'teki tarama davranışlarını inceledi. Analiz edilen 68.879 tekil Google aramasının yaklaşık %18'i bir yapay zekâ özeti üretti. Bulgular:

Yapay zekâ özeti olan sayfalarda kullanıcılar klasik sonuç bağlantılarına ziyaretlerin %8'inde tıkladı; özet olmayan sayfalarda bu oran %15'ti.
Özetin içindeki bağlantılara tıklama oranı ziyaretlerin %1'iydi.
Özet içeren sayfalarda tarama oturumunun sona erme oranı %26, özet olmayanlarda %16'ydı.
Hem özetlerde hem de standart sonuçlarda en sık kaynak gösterilen siteler Wikipedia, YouTube ve Reddit'ti.

Sınırlar: çalışma ABD'deki kullanıcıları ve Mart 2025 dönemini kapsıyor; Türkiye ya da Türkçe aramalar için doğrudan genellenemez.

Ahrefs (Nisan 2025)

Ahrefs, Google Search Console verileri üzerinden 300.000 anahtar kelimeyi (150.000'i AI Overview içeren, 150.000'i içermeyen bilgilendirici sorgular) Mart 2024 ve Mart 2025 arasında karşılaştırdı. AI Overview varlığının, ilk sıradaki sayfa için ortalama tıklama oranında, benzer sorgulara göre %34,5 daha düşük bir değerle ilişkili olduğunu raporladı. Çalışma ayrıca AI Overview tetikleyen anahtar kelimelerin %99,2'sinin bilgilendirici olduğunu belirtiyor. Ahrefs'in bu çalışmayı 2026'da yeniden çalıştırdığı belirtiliyor; ancak güncel sonuçların birincil metnini inceleyemediğimiz için buradaki rakamlar 2025 sürümüne aittir.

Sınırlar: veriler masaüstü tıklama oranına ve Ahrefs'in erişebildiği Search Console hesaplarına dayanıyor; korelasyon gösteriyor, nedensellik kanıtlamıyor.

Akademik GEO çalışması (Aggarwal ve ark., 2023)

"GEO: Generative Engine Optimization" makalesi (KDD 2024'te kabul edildi), üretken arama motorlarında içerik görünürlüğünü artırmaya yönelik yöntemleri GEO-bench adlı bir veri kümesiyle test etti ve bazı yöntemlerin görünürlüğü %40'a kadar artırabildiğini raporladı. Alıntı ekleme, istatistik ekleme ve kaynak gösterme gibi yöntemler iyi sonuç verirken anahtar kelime doldurma (keyword stuffing) temel seviyenin altında kaldı.

Sınırlar: deneyler GPT-3.5 tabanlı özel bir üretken motor ve sınırlı bir Perplexity.ai örneklemi üzerinde yapıldı; Google AI Overviews üzerinde yapılmadı. Sonuçlar alan (domain) bazında farklılık gösterdi. Bu yüzden bulguları AI Overviews için doğrudan reçete olarak okumak yerine, "kanıt ve kaynak içeren içerik yapay zekâ yanıtlarında daha görünür olabilir" yönünde bir işaret olarak değerlendirmek daha doğru.

Bilinmeyenler ve spekülasyonlar

Aşağıdaki konularda kamuya açık, güvenilir ve tekrarlanabilir bir kanıt görmedik. Bunları "yanlış" değil, "doğrulanmamış" olarak okuyun.

Kaynak seçim kriterleri: Bir sayfanın AI Overview'da bağlantı olarak gösterilmesini neyin belirlediği, klasik sıralamadaki konumla ne kadar örtüştüğü resmî olarak açıklanmış değil. Google yalnızca temel sıralama ve kalite sistemlerine dayandığını söylüyor.
Tetiklenme oranları: Türkiye'de ve Türkçe sorgularda AI Bakışı'nın ne sıklıkla göründüğüne dair yayımlanmış, yöntemi açık bir çalışma bulamadık. ABD verilerini Türkiye'ye taşımak riskli.
Tıklama verisi: Search Console'un yeni raporu belgelendiği hâliyle yalnızca gösterim içeriyor. AI Overview kaynaklı tıklamaları ayrı olarak ölçmenin resmî bir yolu şu an belgelenmemiş; ileride ek metrikler gelip gelmeyeceği belirsiz.
"Schema eklersen alıntılanırsın" türü iddialar: Google, özel bir işaretleme gerekmediğini açıkça söylüyor. Aksini iddia eden bir kaynakla karşılaşırsanız yöntemini sorgulayın.
Üçüncü taraf "AI görünürlük" araçları: Google'ın rehberi, hiçbir üçüncü taraf aracın Google'ın iç sıralama veya yapay zekâ sistemlerine erişimi olmadığını vurguluyor. Bu araçlar örneklem sorgularla gözlem yapar; faydalı olabilirler, ama ölçümleri tahmindir.
Yanıtların kararlılığı: Aynı sorgu farklı kullanıcılara, cihazlara ve zamanlara göre farklı özetler üretebilir. Tek bir ekran görüntüsünden genel sonuç çıkarmak yanıltıcıdır.

Pratikte ne yapmalı?

Hayali bir örnekle somutlaştıralım. Örnek marka "Yeşil Vadi Organik", Türkiye'de organik gıda satan bir e-ticaret sitesi olsun. Bilinenlere dayanan makul bir plan şöyle olabilir:

Search Console'da "Search generative AI" ayarının bilinçli bir kararla "dahil et" konumunda olduğunu doğrulamak.
Generative AI performans raporunda hangi sayfaların ve hangi ülkelerden gösterim aldığını aylık olarak kaydetmek; bu veriyi genel Performans raporundaki tıklama eğilimleriyle yan yana okumak.
Rehber ve blog içeriklerinde birinci elden bilgi (örneğin kendi tedarik süreçleri, üretici ziyaretleri) ve kaynaklı veriler sunmak; aynı içeriğin varyasyonlarını toplu üretmekten kaçınmak.
Merchant Center beslemesini ve Google İşletme Profili bilgilerini güncel tutmak.
Teknik temelleri kontrol etmek: taramaya izin, dizine eklenme, snippet engelleyen yanlış bir nosnippet kullanımı olup olmadığı.
Üçüncü taraf iddialarını bu yazıdaki üç kategoriye göre sınıflandırarak değerlendirmek.

Özet

Google'a göre AI Overviews'da görünmek için özel bir optimizasyon, schema veya llms.txt gerekmiyor; dizine eklenme, snippet uygunluğu ve Search Console'daki "dahil et" ayarı temel koşullar.
Search Console, Ağustos 2026 sonu itibarıyla tüm sitelere Generative AI performans raporunu (yalnızca gösterim) ve sitenin bu özelliklerden hariç tutulmasını sağlayan kontrolü sunuyor.
Pew ve Ahrefs'in ABD odaklı çalışmaları, yapay zekâ özeti bulunan sonuçlarda klasik bağlantılara tıklamanın daha düşük olduğunu gösteriyor; Google ise tıklama kalitesinin arttığını savunuyor.
AI Bakışı, Google Türkiye'nin duyurusuna göre 18 Şubat 2026'dan itibaren Türkiye'de kademeli olarak sunuluyor; yayılımın güncel kapsamını doğrulayamadık.
Kaynak seçim kriterleri, Türkiye'deki tetiklenme oranları ve tıklama ölçümü hâlâ bilinmeyenler arasında.

Neden bu ayrımı yapıyoruz?

Google'ın resmî olarak söyledikleri

Nasıl çalışıyor?

Görünmek için gereklilikler

Neyi öneriyor?

Kontroller

Search Console'da raporlama

Trafik konusundaki resmî iddialar

Türkiye ve Türkçe

Bağımsız araştırmaların gösterdikleri

Pew Research Center (Temmuz 2025)

Ahrefs (Nisan 2025)

Akademik GEO çalışması (Aggarwal ve ark., 2023)

Bilinmeyenler ve spekülasyonlar

Pratikte ne yapmalı?

Özet

Kaynaklar